Cách để Xoa dịu Đôi chân Mệt mỏi

Đồng tác giả: Catherine Cheung, DPM

Mỏi chân là lời than phiền phổ biến đối với hầu hết mọi người, đặc biệt là những người phải đứng lâu (chẳng hạn như thu ngân và cảnh sát giao thông) hoặc đi bộ nhiều (ví dụ như bồi bàn và nhân viên giao thư). Một nguyên nhân phổ biến khác gây mỏi chân chính là đi giày không phù hợp, chẳng hạn như giày cao gót của phụ nữ và loại giày thời trang nhưng không tiện dụng. Vì vậy, tìm hiểu cách để xoa dịu đôi chân mệt mỏi là điều rất có ích, dù là tại nhà hay thông qua phương pháp điều trị từ chuyên gia đã được huấn luyện.

Phần 1 của 3:
Điều trị Mỏi chân Tại nhà

  1. 1
    Nâng cao chân khi nghỉ ngơi. Một phần nguyên nhân gây đau chân chính là chân bị sưng, vì vậy, việc nâng chân lên cao trong khi ngồi nghỉ sẽ giúp bạn chống lại lực hấp dẫn và cho phép máu và dịch bạch huyết di chuyển khỏi bàn chân và quay về với quá trình tuần hoàn của chúng.[1] Cởi tất/tất ni lông (nylon) khỏi chân cũng sẽ giúp làm mát đôi chân và tăng cường khả năng xoa dịu.
    • Nâng chân lên cao ít nhất là bằng vị trí ngực để thúc đẩy quá trình lưu thông máu.
    • Sử dụng gối đầu để nâng chân khi đang nằm trên ghế bành, nhưng không nên gây cản trở quá trình lưu thông máu bằng cách bắt chéo chân.
  2. 2
    Thay đổi loại giày mà bạn sử dụng. Giày dép không vừa vặn, không thoáng khí và/hoặc quá nặng có thể góp phần gây mỏi chân và đau chân. Vì vậy, bạn nên sử dụng loại giày dép chắc chắn, nhẹ cân, phù hợp với công việc, loại thể thao hoặc hoạt động mà bạn tham gia.[2] Bạn nên cố gắng đi giày cao không quá 1 cm. Giày cao gót sẽ chèn ép mũi chân và gây ra các bệnh về chân, chẳng hạn như viêm bao hoạt dịch ngón chân cái. Nếu thường xuyên chạy bộ, bạn nên thay giày sau khoảng 550 km – 800 km hoặc sau 3 tháng, tùy theo yếu tố nào đến trước.
    • Luôn nhớ thắt chặt dây giày, bởi vì đôi giày lỏng lẻo hoặc dép kẹp quai sẽ gây căng cơ bàn chân và căng cơ bắp chân.
    • Nhờ nhân viên bán giày dép giúp bạn lựa chọn cỡ giày phù hợp vào cuối ngày, bởi vì đây chính là thời điểm đôi chân của bạn nở to nhất, thường là do sưng và lực ép nhẹ lên lòng bàn chân.[3]
  3. 3
    Sử dụng đệm giày. Nếu bạn sở hữu đôi bàn chân bằng phẳng (chân bẹt) và phải đứng hoặc bước đi khá nhiều, bạn nên tìm mua đệm giày. Đệm giày là miếng lót được thiết kế để hỗ trợ lòng bàn chân và thúc đẩy quá trình sinh cơ học của cơ thể khi đứng, bước đi, và chạy.[4] Đệm giày cũng sẽ giúp giảm thiểu nguy cơ gây ra vấn đề tại các khớp xương khác, chẳng hạn như mắt cá chân, đầu gối và hông.[5]
    • Chuyên gia sức khỏe có thể chế tạo đệm giày theo yêu cầu bao gồm bác sĩ chuyên khoa chân và một vài chuyên gia hiểu biết về thuật nắn xương và nhà trị liệu cột sống.
    • Một vài loại bảo hiểm y tế sẽ chấp nhận thanh toán chi phí làm đệm giày theo yêu cầu của bạn, nhưng nếu bảo hiểm của bạn không hỗ trợ, bạn nên xem xét tìm mua loại đệm giày được bày bán sẵn tại cửa hàng – chúng rẻ hơn và có thể nhanh chóng giúp bạn dễ chịu hơn.
  4. 4
    Giảm cân, đặc biệt nếu bạn bị béo phì. Việc giảm cân giúp bạn ngăn ngừa nhiều vấn đề về chân, vì bạn sẽ ít tạo áp lực lên xương, cơ bàn chân và cẳng chân. Đối với hầu hết nữ giới, việc tiêu thụ ít hơn 2,000 calo mỗi ngày sẽ giúp giảm cân mỗi tuần, ngay cả khi bạn chỉ tập thể dục nhẹ. Nam giới sẽ giảm cân khi tiêu thụ ít hơn 2,200 calo mỗi ngày.[6]
    • Dùng thịt nạc và cá, ngũ cốc nguyên hạt, rau củ quả tươi và uống nhiều nước để giảm cân hiệu quả nhất.
    • Nhiều người thừa cân thường sở hữu lòng bàn chân bằng phẳng và mắt cá chân có xu hướng lật vào trong (over-pronate), vì vậy, lựa chọn giày dép có khả năng nâng đỡ lòng bàn chân thật tốt là rất quan trọng.
  5. 5
    Uống thuốc kháng viêm không chứa steroid (NSAID) thông thường. Các thuốc NSAID như ibuprofen, naproxen hoặc aspirin có thể là giải pháp ngắn hạn giúp bạn đối phó với cơn đau hoặc tình trạng viêm nhiễm tại bàn chân. Nhớ rằng các loại thuốc này có thể gây hại cho dạ dày, thận và gan, vì vậy, tốt hơn hết là bạn không nên sử dụng chúng liên tục trong hơn 2 tuần lễ.
    • Liều lượng sử dụng thuốc qua đường uống đối với người trưởng thành thường là từ 200 – 400 mg sau mỗi 4 – 6 giờ.[7]
    • Ngoài ra, bạn cũng có thể uống thuốc giảm đau không kê toa như acetaminophen (Tylenol) để xoa dịu đôi chân, nhưng đừng bao giờ dùng kèm với thuốc NSAID.
    • Không uống thuốc khi dạ dày của bạn hoàn toàn trống rỗng, vì thuốc có thể gây kích ứng niêm mạc dạ dày và tăng nguy cơ loét dạ dày.
    • Không sử dụng NSAID nếu bạn bị loét dạ dày, mắc bệnh tim hoặc thận.
  6. 6
    Ngâm chân trong bồn tắm với muối Epsom. Liệu pháp này có thể giảm tình trạng đau nhức và sưng tấy, đặc biệt nếu cơn đau là do căng cơ.[8] Hàm lượng magiê trong muối sẽ giúp cơ bắp thư giãn. Không được sử dụng nước quá nóng (để tránh bị bỏng) và không nên ngâm chân quá 30 phút, vì nước muối sẽ rút chất lỏng khỏi cơ thể và khiến bạn bị mất nước.
    • Nếu chân bị sưng tấy, bạn nên ngâm chân trong nước đá sau khi đã thực hiện với nước muối ấm cho đến khi cảm thấy chân bắt đầu tê đi (khoảng 15 phút).
    • Luôn nhớ lau chân kỹ càng sau khi ngâm chân để tránh trượt chân và té ngã.
  7. 7
    Sử dụng bàn lăn chân bằng gỗ. Lăn chân trên bàn lăn chân gỗ (có thể tìm mua tại nhà thuốc tây) là biện pháp khá tốt để mát-xa và loại bỏ sự căng cơ và có thể xoa dịu sự khó chịu mức độ nhẹ đến vừa.[9] Vì nhiều lý do, loại gỗ tự nhiên thường đem lại hiệu quả cao trong việc xoa dịu tình trạng căng cơ bắp hơn là nhựa, thủy tinh, hoặc kim loại. Bạn nên tìm mua loại bàn lăn có vân hoặc rãnh.
    • Đặt bàn lăn trên đất, vuông góc với chân, và nhẹ nhàng lăn chân tới lui trong vòng ít nhất là 10 phút cho mỗi chân.
    • Lặp lại nhiều lần nếu cần thiết, mặc dù bạn có thể sẽ cảm thấy hơi đau khi lần đầu tiên sử dụng bàn lăn chân.
    Quảng cáo

Phần 2 của 3:
Sử dụng Phương pháp Điều trị Truyền thống

  1. 1
    Đi mát-xa chân. Bạn có thể yêu cầu nhà trị liệu mát-xa bàn chân và bắp chân của bạn. Mát-xa giúp giảm thiểu sự căng cơ và viêm nhiễm, giúp phá vỡ mô sẹo và cải thiện sự tuần hoàn.[10] Hãy yêu cầu nhà trị liệu bắt đầu xoa bóp từ ngón chân và tiến dần về phía bắp chân để lượng máu trong tĩnh mạch và hạch bạch huyết của bạn có thể di chuyển ngược về tim.
    • Nhà trị liệu cũng sẽ tiến hành trị liệu theo phương pháp xác định điểm gây đau trên lòng bàn chân của bạn, có nghĩa là ấn một lực liên tục vào vị trí gây đau đớn nhiều nhất trong lòng bàn chân.
    • Bạn có thể yêu cầu nhà trị liệu bôi dầu hoặc thoa kem bạc hà vào chân của bạn vì phương pháp này sẽ đem lại cảm giác râm ran và tiếp thêm sinh lực cho bàn chân của bạn.
    • Luôn nhớ uống nhiều nước ngay sau khi mát-xa chân để loại bỏ các tác nhân gây viêm nhiễm, axit lactic và độc tố khỏi cơ thể. Nếu không, bạn có thể bị đau đầu hoặc buồn nôn nhẹ.
  2. 2
    Thử dùng biện pháp châm cứu. Châm cứu có nghĩa là châm những chiếc kim mảnh vào một số huyệt đạo nhất định trên da để giảm đau và viêm.[11] Châm cứu sẽ khá hữu hiệu trong việc điều trị tình trạng đau chân, đặc biệt nếu được tiến hành khi các triệu chứng đầu tiên mới xuất hiện. Dựa trên nguyên tắc của y học cổ truyền Trung Hoa, châm cứu đem lại hiệu quả bằng cách phóng thích các loại chất khác nhau bao gồm endorphin và serotonin giúp giảm đau.
    • Châm cứu cũng được cho rằng có thể giúp kích thích sự lưu thông của năng lượng, còn gọi là khí (chi).
    • Liệu pháp châm cứu được thực hiện bởi nhiều chuyên gia sức khỏe, bao gồm bác sĩ, chuyên gia trị liệu cột sống, chuyên gia trị liệu áp dụng thiên nhiên liệu pháp, nhà trị liệu sức khỏe và chuyên viên mát-xa.
  3. 3
    Tiến hành điều trị bằng biện pháp bấm huyệt bàn chân. Nhiều người thường nhầm lẫn giữa bấm huyệt và mát-xa, mặc dù cả hai phương pháp đều đòi hỏi phải sờ chạm và ấn nhẹ vào các huyệt nhất định, nhưng cách trị liệu của chúng khá khác nhau. Bấm huyệt bàn chân có nghĩa là ấn một lực phù hợp lên những huyệt và khu vực cụ thể trên bàn chân để kích thích bộ phận nào đó trong cơ thể và cải thiện sức khỏe tổng thể.[12]
    • Nhà trị liệu bằng phương pháp mát-xa sẽ tiến hành "từ ngoài vào trong" – xoa bóp nhóm cơ hoặc lớp màng bọc quanh nhóm cơ để loại bỏ sự căng cơ; người bấm huyệt sẽ thực hiện biện pháp "từ trong ra ngoài" – kích thích hệ thống giải tỏa sự căng cơ tại chân và bất kỳ một vị trí nào khác.
    • Bấm huyệt bàn chân cũng tương tự như châm cứu và bấm huyệt thông thường ở chỗ nó cũng giúp điều hòa khí huyết trong cơ thể thông qua sự kích thích tại các điểm trên bàn chân, cũng tương tự như trên bàn tay và tai.
    Quảng cáo

Phần 3 của 3:
Giải quyết Biến chứng

  1. 1
    Đến gặp bác sĩ chuyên khoa chân. Nếu cơn đau chân của bạn là mãn tính hoặc đặc biệt nghiêm trọng, bạn cần phải đến gặp bác sĩ chuyên khoa chân. Họ là người có thể giải quyết các bệnh khác nhau liên quan đến bàn chân, đôi khi là thông qua kỹ thuật phẫu thuật đơn giản, nhưng thường là bằng phương pháp điều trị bảo tồn, chẳng hạn như tạo đệm giày theo yêu cầu, giày chỉnh hình, nẹp giày hoặc dây quấn.[13]
    • Bác sĩ chuyên khoa chân có thể cho bạn biết liệu bạn có đang gặp phải vấn đề về chân phổ biến hay không chẳng hạn như viêm cân gan bàn chân, bệnh nhiễm nấm bàn chân, chứng bàn chân bẹt, đầu ngón chân cong vênh bất thường, viêm bao hoạt dịch ngón chân cái, hoặc bệnh gút – tất cả mọi chứng bệnh trên đều có thể gây đau chân theo nhiều mức độ khác nhau.
    • Bác sĩ chuyên khoa chân là nguồn thông tin tuyệt vời để bạn tìm hiểu về loại giày phù hợp nhất với chân và dáng đi của bạn (cách mà bạn bước đi).
  2. 2
    Tìm đến chuyên gia y tế. Bạn có thể sẽ cần phải đến gặp chuyên gia y tế để xác định vấn đề nghiêm trọng nhất gây nên căn bệnh mãn tính của bàn chân, chẳng hạn như tiểu đường, nhiễm trùng, suy tĩnh mạch, gãy xương, thấp khớp hoặc ung thư.[14] Chúng là nguyên nhân phổ biến gây mỏi chân và đau nhức chân, nhưng nếu việc chăm sóc tại nhà và trị liệu truyền thống không đem lại hiệu quả, có thể bạn đã gặp phải vấn đề nghiêm trọng hơn.
    • Chụp X quang, chụp cắt lớp xương, MRI, và chụp CT là phương pháp mà chuyên gia sẽ sử dụng để chấn đoán tình trạng đau lưng trên của bạn.
    • Bác sĩ cũng có thể sẽ yêu cầu bạn tiến hành xét nghiệm máu để xác định xem liệu bạn có bị béo phì, thấp khớp hoặc nhiễm trùng mãn tính không.
  3. 3
    Tiêm corticosteroid. Tiêm thuốc có chứa steroid tại khu vực gần hoặc vào gân hoặc cơ bắp bị viêm trên chân có thể nhanh chóng giảm thiểu cơn đau và viêm nhiễm, nhưng phương pháp này thường chỉ dành cho vận động viên cần sử dụng biện pháp giảm đau tạm thời và nhanh chóng để có thể tiếp tục hoạt động.[15] Thuốc tiêm phổ biến nhất đó là prednisolone, dexamethasone, và triamcinolone.
    • Biến chứng có thể xảy ra khi tiêm corticosteroid bao gồm nhiễm trùng, chảy máu, yếu gân, teo cơ bắp cục bộ, và kích ứng/hư tổn dây thần kinh.
    • Nếu tiêm corticosteroid không đem lại hiệu quả, biện pháp cuối cùng mà bạn có thể thực hiện chính là phẫu thuật, tùy thuộc vào sự chẩn đoán về tình trạng chân của bạn.
    Quảng cáo

Lời khuyên

  • Để duy trì tư thế phù hợp trong khi đứng, bạn nên phân phối đều trọng lượng cơ thể trên cả hai chân và tránh khóa cứng nhắc đầu gối. Co cơ bụng và cơ mông để giữ cho lưng thẳng. Mang giày có đệm hỗ trợ và giảm tình trạng mỏi cơ bằng cách định kỳ đặt một chân lên ghế kê chân để chân có thời gian nghỉ ngơi.
  • Không nên sử dụng dép kẹp khi phải đi bộ xa hoặc khi tham gia bất kỳ một loại hình thể thao nào. Chúng không dủ khả năng hấp thụ chấn động và không cung cấp sự bảo vệ hoặc sự hỗ trợ cho lòng bàn chân.
  • Ngừng hút thuốc lá, vì nó sẽ làm suy yếu quá trình lưu thông máu, kết quả là gây thiếu hụt oxy và dưỡng chất trong cơ bắp và các mô khác.

Về bài wikiHow này

Catherine Cheung, DPM
Bài viết này có đồng tác giả là Catherine Cheung, DPM, một trong những đồng tác giả viết bài của chúng tôi. Các đồng tác giả viết bài của wikiHow phối hợp chặt chẽ với đội ngũ biên tập viên để đảm bảo nội dung được chính xác và toàn diện nhất có thể.
Chuyên mục: Sức khỏe Tổng quan
Trang này đã được đọc 36.489 lần.

Bài viết này đã giúp ích cho bạn?

Quảng cáo