Cách để Vượt qua Sự ân hận Nghiêm trọng

Đồng tác giả: Trudi Griffin, LPC

Trong bài viết này:Hiểu rõ Sự ân hậnSử dụng Liệu pháp Nhận thức – Hành vi để Vượt qua Sự ân hậnTiến bước sau Cảm giác Ân hận14 Tham khảo

Bất kỳ ai cũng từng phải ân hận và hối tiếc trong cuộc sống. Ân hận là cảm xúc và khuynh hướng suy nghĩ mà trong đó, con người sẽ đắm chìm hoặc thường xuyên xem xét lại hoặc suy nghĩ về một sự kiện, phản ứng, hoặc hành động khác mà họ đáng lẽ nên thực hiện. Hối tiếc có thể trở thành gánh nặng đau đớn can thiệp vào niềm hạnh phúc hiện tại, khiến bạn đau buồn, và khống chế tương lai của bạn.[1] Sự hối tiếc vô ích cũng có thể ngăn cản bạn không thể tiến bước. Nếu bạn đang cố gắng vượt qua vấn đề này, bạn nên tiến hành xác định cảm xúc ân hận của mình, học cách để tha thứ cho bản thân, và tiến bước.

Phần 1
Hiểu rõ Sự ân hận

  1. 1
    Tìm hiểu xem ân hận là gì. Nó là cách suy nghĩ hoặc cảm xúc nghiêm trọng mà trong đó, bạn đổ lỗi cho bản thân trước những việc đã xảy ra. Sự hối tiếc hữu ích có thể giúp bạn tìm hiểu cách để thay đổi hành vi trong tương lai. Sự hối tiếc vô ích, khi bạn hoàn toàn đổ lỗi cho bản thân, có thể hình thành tình trạng căng thẳng mãn tính và gây nên nhiều vấn đề sức khỏe.
    • Hối tiếc có thể là là về những điều mà bạn đã từng thực hiện hoặc đã không thực hiện. Ví dụ, bạn có thể ân hận vì đã hành động theo một cách nào đó trong cuộc tranh cãi, hoặc bạn có thể hối tiếc vì đã không chấp nhận một cơ hội nghề nghiệp nào đó.
  2. 2
    Xác định cảm xúc ân hận của bản thân. Cảm xúc này đối với mỗi người mỗi khác, nhưng nó thường bao gồm: buồn bã, mất mát, hối hận, tức giận, xấu hổ, và lo lắng.[2] Bạn nên tiến hành xác định cảm xúc liên quan đến sự hối tiếc. Ví dụ, bạn có thể sẽ nghĩ về một hành động nào đó trong quá khứ và sau đó là không ngừng suy nghĩ về điều này trong phần lớn thời gian trong ngày của bạn. Điều này có thể khiến bạn cảm thấy thất bại và tuyệt vọng. Bạn có thể sẽ nghĩ về hành động hoặc lời nói của bản thân, hoặc về điều mà bạn ước gì bạn đã làm khác đi để thay đổi tình hình hiện tại.
    • Thường xuyên suy nghĩ lại và ân hận có thể hình thành sự lo âu. Và từ đó có thể khiến bạn lo lắng về quyết định trong tương lai mà bạn có thể sẽ phải cảm thấy hối tiếc về nó sau này.
  3. 3
    Xem xét nguồn gốc của sự hối tiếc. Suy nghĩ về nguyên nhân khiến bạn cảm thấy ân hận. Có khá nhiều lý do khiến con người cảm thấy ân hận. Lý do điển hình của sự ân hận bao gồm:[3]
    • Lối sống: Nhiều người ân hận vì đã di chuyển đến một đất nước khác hoặc ước rằng họ đã không từ chối lời đề nghị nào đó về việc mua bán căn nhà của họ. Ví dụ, bạn rời khỏi Việt Nam để đi Mỹ bởi vì bạn muốn có một cuộc sống tốt hơn. Nhưng chỉ sau vài tháng, bạn nhận thấy rằng bạn khó có thể tìm việc làm, rằng bạn không có kinh nghiệm đường phố, và ngày nào bạn cũng cảm thấy nhớ nhà. Và bạn ước rằng bạn đã không quyết định như thế này.
    • Công việc: Con người có thể cảm thấy hối tiếc vì đã không đi theo một con đường sự nghiệp khác và theo đuổi công việc mà họ mơ ước. Hoặc họ cũng có thể cảm thấy tiếc nuối vì đã từ chối một lời đề nghị cho một công việc hoặc sự thăng chức nào đó. Ví dụ, bạn mệt mỏi khi phải đi làm mỗi ngày và thường xuyên ước rằng bạn đã không từ chối cơ hội trở thành người đồng sở hữu trong công ty riêng của bạn.
    • Gia đình: Con người có thể cảm thấy ân hận vì đã không giải quyết sự tranh chấp với người thân hoặc bạn bè, đặc biệt nếu người đó đã qua đời. Hoặc họ có thể cảm thấy hối tiếc vì đã không dành nhiều thời gian hơn cho thành viên lớn tuổi trong gia đình. Ví dụ, bạn phải đi nước ngoài vì công việc của chồng/vợ của bạn. Bạn sẽ không bao giờ có thể duy trì liên lạc với bà của bạn thông qua những cuộc điện thoại hoặc những chuyến viếng thăm. Bây giờ thì bà của bạn đã qua đời, và bạn ân hận vì đã không cố gắng nỗ lực nhiều hơn để giữ liên lạc với bà.
    • Trẻ em: Con người có thể hối tiếc vì đã sinh con. Ví dụ, bạn sinh con bởi vì bạn muốn thực hiện ước mơ của vợ/chồng bạn. 1 năm sau, bạn không cảm thấy hạnh phúc với quá trình làm cha/mẹ của bạn và mối quan hệ của bạn với người bạn đời đang gặp phải rắc rối cũng chính vì vấn đề này, bạn ước gì đã trở thành người nuôi chó như bạn luôn mong muốn. Tuy nhiên, bạn nên nhớ rằng nhiều Ông bố và Bà mẹ cũng phải trải nghiệm sự trầm cảm sau khi sinh con, bạn nên tìm kiếm sự trợ giúp của chuyên gia nếu bạn nghĩ rằng bạn đang gặp phải vấn đề này.
    • Hôn nhân: Con người có thể cảm thấy ân hận trong việc lựa chọn thời điểm kết hôn hoặc người bạn đời. Nhiều người thậm chí hối tiếc vì đã kết hôn. Ví dụ, bạn kết hôn với vợ/chồng của bạn là vì gia đình bạn yêu mến và chấp thuận người đó. Sau 5 năm, bạn nhận thấy rằng bạn và người bạn đời của bạn không hợp nhau. Bạn thường suy nghĩ không biết cuộc sống của bạn sẽ như thế nào nếu bạn kết hôn với người yêu lâu năm mà gia đình bạn không thích.

Phần 2
Sử dụng Liệu pháp Nhận thức – Hành vi để Vượt qua Sự ân hận

  1. 1
    Sử dụng Liệu pháp Nhận thức – Hành vi (CBT). CBT sẽ hướng dẫn bạn cách để thay đổi thói quen và hướng suy nghĩ của bạn. Bạn có thể nhanh chóng bắt đầu thay đổi cảm giác hối tiếc, xấu hổ, và tức giận. Thay vào đó, bạn sẽ tập trung vào chữa lành bất kỳ một suy nghĩ có hại, không hữu ích nào mà bạn sở hữu.
    • CBT giúp giảm thiểu và thay thế cảm xúc hối tiếc và lo lắng, thay vì chỉ đơn thuần là bạn tự nói với bản thân phải ngừng suy nghĩ về quá khứ.[4]
  2. 2
    Viết về sự ân hận của bạn. Khi hối tiếc, con người thường tự hỏi “vì sao” họ đã hành động hoặc không hành động như vậy, và họ thường bị mắc kẹt trong quá trình này.[5] Liệt kê danh sách sự hối tiếc và bất kỳ một câu hỏi nào mà bạn không ngừng tự hỏi bản thân. Ví dụ, bạn có thể thắc mắc vì sao bạn đã hành động như vậy.[6] Đọc lại danh sách và thay đổi câu hỏi "vì sao" thành "chuyện gì sẽ xảy ra tiếp theo?". Phương pháp này sẽ giúp bạn vượt qua cảm giác bế tắc.
    • Ví dụ: Thay vì tự hỏi bản thân rằng "Tuần trước, tại sao mình lại trút giận lên con của mình?", bạn có thể suy nghĩ về câu hỏi "Chuyện gì sẽ xảy ra tiếp theo?", đối với câu hỏi này, bạn có thể trả lời rằng sau giờ làm việc, bạn không còn nhiều kiêng nhẫn. Trong tương lai, bạn có thể dành ra 5 phút để nghỉ ngơi trước khi tương tác với con cái bạn.
  3. 3
    Rút ra bài học. Ân hận có thể là công cụ học hỏi quan trọng cho tương lai. Bạn nên tìm cách rút ra bài học trong cuộc sống và cố gắng nhận thức được rằng chúng sẽ giúp bạn trở nên thông thái hơn. Ví dụ, nếu bạn hối tiếc vì đã không tôn trọng vợ/chồng của bạn, bạn có thể rút ra bài học rằng thiếu tôn trọng người bạn đời sẽ khiến bạn cảm thấy tệ hại. Điều này sẽ giúp bạn trở thành người vợ/chồng và con người thông thái hơn.[7]
  4. 4
    Vận dụng bài học. Điều khiến bạn cảm thấy ân hận cũng có thể là điều mà bạn đã học được về bản thân và về người khác. Sự hiểu biết này sẽ giúp bạn giảm thiểu cơ hội lặp lại điều tương tự trong tương lai. Bạn nên nhớ áp dụng sự thông thái mà bạn đã đạt được.
    • Ví dụ, nếu bạn đã rút ra bài học rằng thiếu tôn trọng chồng/vợ của bạn sẽ khiến đối phương cảm thấy như họ là người không đáng tin, bạn không nên lặp lại điều này trong tương lai.
  5. 5
    Kiểm soát sự ảnh hưởng của cảm giác ân hận đối với tương lai của bạn. Mặc dù bạn không thể thay đổi những điều đã xảy ra trong quá khứ, bạn có thể lựa chọn cách thức mà quá khứ gây ảnh hưởng đến hiện tại và tương lai của bạn.
    • Ví dụ, bạn không thể thay đổi liều lượng và mức độ thường xuyên mà bạn uống rượu trong thời đại học, nhưng bạn có thể lựa chọn không cho phép sự hối tiếc này khiến bạn cảm thấy có lỗi trong thời điểm hiện tại hoặc ảnh hưởng đến lựa chọn của bạn trong tương lai.
  6. 6
    Nhận thức sự hối tiếc vô ích. Tự hành hạ mình trước những điều nằm ngoài sự kiểm soát của bản thân có thể được xem là sự hối tiếc vô ích. Nhưng nó hoàn toàn có thể trở thành yếu tố tích cực nếu bạn tiến hành cải thiện bản thân hoặc hành động dựa trên cơ hội mà bạn có được. Một khi bạn biết rằng bạn đã đánh mất cơ hội, có thể là trong lĩnh vực giáo dục, tài chính, hoặc tình cảm, bạn sẽ dễ dàng có thể sửa chữa sai lầm trong tương lai.[8]
    • Nếu bạn nhận thấy bản thân có mâu thuẫn trong việc tận dụng cơ hội mới, bạn có thể tự hỏi bản thân xem liệu bạn có muốn lo lắng về cơ hội mà bạn đã đánh mất hay là cố gắng tận dụng cơ hội mới. Bằng cách thực hiện một điều mới mẻ nào đó, bạn đang giảm thiểu sự ân hận trong tương lai.

Phần 3
Tiến bước sau Cảm giác Ân hận

  1. 1
    Xây dựng sự cảm thông với người khác. Bạn không phải là người duy nhất cảm thấy hối tiếc về một điều gì đó. Bạn nên xem xét vấn đề mà người khác có thể đang gặp phải. Hành động này sẽ buộc bạn phải thách thức định kiến của chính mình và thật sự lắng nghe người khác.[9]
    • Ví dụ, nếu bạn hối tiếc rằng bạn đã ăn nhậu quá mức trong những năm tháng đại học, bạn có thể sẽ thấu hiểu sâu sắc cảm xúc của con trai bạn sau khi con bạn đã phải trải qua một đêm không mấy tự hào.
  2. 2
    Biến sự hối tiếc thành thái độ biết ơn. Bạn có thể sẽ suy nghĩ về nỗi ân hận của bản thân theo các câu nói như sau[10]: "Đáng lẽ ra mình phải…" "Mình có thể đã…" "Mình không tin rằng mình…" "Tại sao mình lại không…". Hãy thay đổi chúng thành câu nói bày tỏ thái độ biết ơn. Bạn sẽ suy nghĩ khác đi về quá khứ và bắt đầu loại bỏ thái độ hối tiếc. Khi bạn sử dụng câu nói bộc lộ sự hối tiếc, bạn nên thay thế nó thành lời nói bày tỏ lòng biết ơn. Biện pháp này có thể giúp bạn bắt đầu suy nghĩ về quá khứ theo cách tích cực hơn.
    • Ví dụ, thay đổi suy nghĩ "Đáng lẽ ra mình nên học đại học" thành "Mình rất biết ơn vì nếu bây giờ mình có đi học đại học cũng chưa muộn". Hoặc bạn có thể thay đổi câu nói "Đáng lẽ ra mình phải cố gắng nhiều hơn để ngừng uống rượu bia" thành "Mình rất biết ơn vì bây giờ mình có thể cố gắng để làm tốt hơn".
  3. 3
    Rèn luyện sự tự tha thứ. Ân hận có thể khiến bạn oán giận bản thân và người khác.[11] Thay vào đó, bạn nên học cách tha thức cho chính mình. Phương pháp này không chỉ giúp giảm thiểu cảm giác hối tiếc mà còn giúp cải thiện lòng tự trọng. Lòng tự trọng lành mạnh rất quan trọng đối với nhiều lĩnh cực trong cuộc sống, bao gồm trong các mối quan hệ.
    • Không nên chỉ đơn thuần là loại bỏ sự hối tiếc. Thay vào đó, bạn nên thừa nhận sai lầm và cảm xúc của mình và cho phép bản thân tiến bước.[12]
  4. 4
    Viết thư cho chính mình. Phương pháp viết thư cho chính mình sẽ giúp bạn học cách tha thứ cho bản thân.[13] Công cụ cảm xúc và nhận thức này sẽ bắt đầu chữa lành thái độ ân hận của bạn. Viết thư cho bản thân bạn khi còn trẻ hoặc trong quá khứ theo cách tương tự như là bạn đang trò chuyện với lũ trẻ hoặc bạn bè thân thiết của bạn.
    • Nhắc nhở con người thời trẻ rằng bạn xứng đáng đạt được những điều tốt đẹp nhất trong cuộc sống ngay cả khi bạn đã phạm phải lỗi lầm bởi vì bạn là một con người và phạm sai lầm là điều hoàn toàn bình thường.
  5. 5
    Tự khẳng định bản thân mỗi ngày. Khẳng định có nghĩa là sử dụng câu nói tích cực để khuyến khích, nâng cao tinh thần và bày tỏ lòng trắc ẩn với bản thân.[14] Bày tỏ lòng trắc ẩn sẽ khiến bạn dễ dàng có thể cảm thông với chính mình và tha thứ con người trong quá khứ của bạn. Bạn có thể tự nói chuyện với bản thân, viết, hoặc suy nghĩ về sự khẳng định. Một vài ví dụ của câu nói khẳng định bao gồm:
    • Mình là một người tốt và mình xứng đáng nhận được những điều tốt đẹp nhất bất kể quá khứ của mình có như thế nào.
    • Mình là con người và con người nào lại không phạm lỗi, đây là chuyện bình thường.
    • Mình đã học hỏi rất nhiều điều từ quá khứ của mình, và mình xứng đáng có được một tương lai tươi sáng.

Lời khuyên

  • Bạn không thể thay đổi sự việc đã diễn ra trong quá khứ, nhưng bạn có thể lựa chọn mức độ ảnh hưởng của nó đến hiện tại và tương lai của bạn.
  • Cần nhớ rằng đôi khi bạn sẽ cảm thấy nghiêm khắc hơn với bản thân.
  • Hình dung bản thân đang hành động và thực hiện những điều mới mẻ khi bạn tiến bước và bỏ lại sau lưng sự hối tiếc.
  • Tìm kiếm nhóm hỗ trợ hoặc chuyên viên tư vấn để có thể khám phá phương pháp mà bạn có thể thực hiện để giảm nhẹ nỗi ân hận.
  • Giúp đỡ người khác bằng cách tham gia tình nguyện hoặc ủng hộ cho chương trình từ thiện để bạn có thể thoát khỏi cuộc sống của mình trong một khoảng thời gian ngắn.
  • Viết về cảm xúc của bạn đối với người mà bạn ghét, sau đó, hãy vò tờ giấy đó và ném mạnh nó.
  • Cần nhớ rằng bất kỳ ai cũng phạm lỗi, bạn không phải là người duy nhất.

Cảnh báo

  • Nếu tại một thời điểm nào đó, sự hối tiếc của bạn biến thành trạng thái trầm cảm nghiêm trọng, khiến bạn thu mình, tự làm hại, hoặc suy nghĩ về việc tự tử, bạn nên liên lạc với bác sĩ, nhà tâm lý học, chuyên viên tư vấn, bác sĩ tâm thần, đường dây nóng tâm sự bạn trẻ, đường dây chăm sóc sức khỏe tâm thần hoặc bất kỳ một người nào đó mà bạn hoàn toàn tin tưởng. Bạn không chỉ có một mình.
  • Nếu bạn đang cảm thấy ân hận vì đã để cho người khác bạo hành hoặc tấn công tình dục, bạn nên nhớ rằng bạn không phải là người có lỗi. Nhưng bạn nên nhớ báo cáo với công an về vụ việc (và báo cáo cho cha mẹ nếu bạn còn nhỏ tuổi) để họ có thể ngăn người đó không thể tiếp tục gây tổn thương cho bạn hoặc cho các nạn nhân khác.

Thông tin Bài viết

Bài viết này có đồng tác giả là Trudi Griffin, LPC. Trudi Griffin là cố vấn chuyên nghiệp được cấp phép tại Wisconsin. Cô đã nhận bằng MS về Tư vấn sức khỏe tâm thần lâm sàng của Đại học Marquette năm 2011.

Chuyên mục: Sức khỏe tâm thần và Cân bằng tâm lý

Ngôn ngữ khác:

English: Overcome Serious Regrets, Italiano: Superare un Grande Rimpianto, Español: superar remordimientos serios, Português: Superar Arrependimentos, Русский: преодолеть сожаления о прошлом, Deutsch: Schwere Reuegefühle überwinden, Bahasa Indonesia: Mengatasi Penyesalan yang Serius, Français: surmonter ses regrets, العربية: التغلب على مشاعر الندم القوية, Nederlands: Oprechte spijt verwerken, 한국어: 후회를 이겨내는 법, ไทย: ก้าวผ่านความเสียใจ, 中文: 克服严重的后悔心理, 日本語: 後悔を乗り越える

Trang này đã được đọc 3.442 lần.
Bài viết này đã giúp ích cho bạn?