Đối với người không chuyên, các ký hiệu trên đồng hồ vạn năng giống như ngôn ngữ xa lạ. Nhưng kể cả những ai đã có kinh nghiệm về điện thì đôi khi vẫn cần trợ giúp đối với đồng hồ vạn năng lạ có hệ thống tên viết tắt không chính thống. May mắn là để hiểu tên các cài đặt và nắm cách đọc thang đo thì không mất quá nhiều thời gian, vì thế bạn có thể làm quen và bắt tay vào việc.

Phần 1
Phần 1 của 3:
Đọc cài đặt núm xoay

  1. 1
    Kiểm tra điện áp xoay chiều (AC) hoặc một chiều (DC). Nhìn chung, V là ký hiệu điện áp, khi đi cùng với nét cong giống như dấu ngã sẽ biểu thị dòng điện xoay chiều (trong các mạch điện gia đình), còn khi kết hợp với nét thẳng hoặc dấu gạch ngang thì đại diện cho dòng điện một chiều (trong hầu hết pin). Nét thẳng hoặc cong có thể nằm bên cạnh hoặc phía trên chữ V .[1]
    • Dòng điện trong hầu hết mạch điện gia đình là AC. Tuy nhiên, một số thiết bị có thể chuyển đổi nguồn điện thành một chiều thông qua linh kiện bán dẫn (transistor), vì thế hãy xem qua ký hiệu điện áp trước khi kiểm tra đối tượng nào đó.[2]
    • Cài đặt dành cho kiểm tra điện áp trong mạch điện xoay chiều thường được ký hiệu là V~, ACV hoặc VAC.
    • Để kiểm tra điện áp trong mạch điện một chiều, hãy chỉnh đồng hồ vạn năng về cài đặt V–, V---, DCV hoặc VDC.
  2. 2
    Đặt đồng hồ vạn năng về chế độ đo cường độ dòng điện. Đơn vị của cường độ dòng điện là ampe, viết tắt là A. Tùy theo mạch điện mà bạn cần kiểm tra, hãy chọn dòng điện một chiều hoặc xoay chiều. Đồng hồ vạn năng chỉ kim (analog) thường không có tính năng kiểm tra cường độ dòng điện.
    • A~, ACAAAC là ký hiệu của dòng điện xoay chiều.
    • A–, A---, DCAADC biểu thị cho dòng điện một chiều.
  3. 3
    Xác định cài đặt đo điện trở. Chế độ đo điện trở thường được ký hiệu bằng chữ cái omega trong tiếng Hy Lạp: Ω. Đây là đơn vị đo điện trở, còn gọi là ôm. Trên những đồng hồ vạn năng đời cũ, cài đặt này đôi khi được ký hiệu bằng chữ R.
  4. 4
    Sử dụng DC+ và DC-. Nếu đồng hồ vạn năng có cài đặt này, hãy chỉnh về chế độ DC+ khi kiểm tra dòng điện một chiều. Nếu màn hình không hiển thị chỉ số và bạn nghi ngờ mình đã kết nối nhầm điện cực với đầu dò, hãy chuyển sang chế độ DC- để điều chỉnh mà không cần đổi lại dây điện.[3]
  5. 5
    Tìm hiểu những ký hiệu khác. Nếu bạn không chắc vì sao có nhiều cài đặt dành cho điện áp, cường độ dòng điện hay điện trở, hãy đọc phần khắc phục sự cố để tìm hiểu thông tin về phạm vi. Bên cạnh những cài đặt cơ bản này, hầu hết đồng hồ vạn năng còn có thêm một số tính năng khác. Nếu có nhiều hơn một trong số những ký hiệu dưới đây được đánh dấu trên cùng một cài đặt, có thể đồng hồ vạn năng thực hiện đồng thời hai chức năng, hoặc bạn nên tham khảo sách hướng dẫn.
    • ))) hoặc một loạt các hình cung nằm song song biểu thị cài đặt "kiểm tra liên tục". Khi ở chế độ này, đồng hồ vạn năng sẽ phát ra tiếng “bíp” nếu hai đầu dò được nối điện.[4]
    • Mũi tên hướng sang phải với dấu thập xuyên qua là ký hiệu "đo điốt", đây là cài đặt dùng để kiểm tra xem mạch điện một chiều có được kết nối hay không.[5]
    • Hz được viết tắt từ Hertz, đơn vị đo tần số của mạch điện AC.[6]
    • Ký hiệu –|(– thể hiện cài đặt điện dung.
  6. 6
    Đọc ký hiệu trên các cổng. Hầu hết đồng hồ vạn năng đều có ba cổng hoặc lỗ. Đôi khi các cổng sẽ được đánh dấu bằng ký hiệu như mô tả bên trên. Nếu những ký hiệu này không rõ ràng, hãy xem hướng dẫn sau:
    • Luôn cắm dây màu đen vào cổng COM (còn gọi là cổng nối đất), còn đầu dò kết nối với cực âm.
    • Khi đo điện áp hoặc điện trở, dây dò màu đỏ cần được cắm vào cổng với ký hiệu dòng điện nhỏ nhất (thường là mA hay miliampe).[7]
    • Khi đo dòng điện, bạn cần cắm dây dò màu đỏ vào cổng với ký hiệu của đơn vị chịu được dòng điện dự kiến. Thông thường, cổng dành cho mạch điện áp thấp có cầu chì được định mức lên đến 200mA, còn cổng điện áp cao sẽ lên đến 10A.[8]
    Quảng cáo

Phần 2
Phần 2 của 3:
Đọc kết quả của đồng hồ vạn năng chỉ kim

  1. 1
    Xác định đúng thang đo trên đồng hồ vạn năng chỉ kim. Đồng hồ vạn năng analog có kim nằm phía sau mặt kính, kim này sẽ di động để chỉ vào kết quả. Thường thì sẽ có ba hình cung được in trên nền phía sau kim. Đây là ba thang đo riêng biệt được sử dụng cho những mục đích khác nhau:[9]
    • Thang đo Ω dùng để đo điện trở và thường là hình cung lớn nhất nằm phía trên cùng. Trên thang đo này, giá trị 0 nằm về phía bên phải thay vì bên trái như những thang đo khác.
    • Thang đo "DC" biểu thị chỉ số điện áp một chiều.
    • Thang đo "AC" biểu thị chỉ số điện áp xoay chiều.
    • Thang đo "dB" là ít sử dụng nhất. Bạn có thể xem mô tả ngắn về thang đo "dB" ở cuối phần này.
  2. 2
    Ghi chỉ số thang đo điện áp dựa vào phạm vi. Quan sát kỹ thang đo điện áp DC hoặc AC. Sẽ có vài hàng số nằm bên dưới thang đo. Hãy kiểm tra phạm vi mà bạn đã chọn trên núm xoay (ví dụ: 10V) và tìm ký hiệu tương ứng nằm cạnh một trong những hàng này. Đây là hàng số mà bạn sẽ đọc kết quả.
  3. 3
    Ước tính giá trị nằm giữa các số. Thang đo điện áp trên đồng hồ vạn năng chỉ kim hoạt động tương tự như thước đo thông thường. Còn thang đo điện trở được xây dựng trên cơ sở hệ thống lôgarit, nghĩa là cùng một khoảng cách sẽ thể hiện sự thay đổi khác nhau về giá trị tùy vào vị trí mà kim đang chỉ. Những đoạn thẳng nằm giữa hai số biểu thị phép chia đều. Chẳng hạn, nếu có ba đoạn thẳng nằm giữa "50" và "70" thì đây là những mức 55, 60 và 65, cho dù khoảng cách giữa chúng có đều hay không.
  4. 4
    Nhân chỉ số điện trở trên đồng hồ vạn năng chỉ kim. Nhìn vào cài đặt phạm vi mà bạn đã chọn trên núm xoay của đồng hồ vạn năng. Đây sẽ là hệ số mà bạn cần nhân với kết quả đọc. Ví dụ: nếu đồng hồ vạn năng đang ở chế độ R x 100 và kim chỉ 50 ôm thì điện trở thực tế của mạch là: 100 x 50 = 5000 ôm.
  5. 5
    Tìm hiểu thêm về thang đo dB. "dB" hay decibel thường là thang đo nhỏ nhất nằm dưới cùng trên mặt đồng hồ vạn năng chỉ kim. Thang đo này dựa trên cơ sở hệ thống logarit và dùng để đo tỷ số điện áp (còn gọi là tăng hoặc giảm áp).[10] Trong thang đo dBv tiêu chuẩn ở Mỹ, 0 dBv tương đương với 0,775 V được đo ở điện trở 600 Ω, ngoài ra còn có những thang đo khác như dBu, dBm và thậm chí là dBV (chữ V viết hoa). Để sử dụng thang đo "dB", bạn cần có những hiểu biết chuyên sâu hơn. [11]
    Quảng cáo

Phần 3
Phần 3 của 3:
Khắc phục sự cố

  1. 1
    Đặt phạm vi. Trừ khi bạn có đồng hồ vạn năng đặt phạm vi tự động, nếu không thì mỗi chế độ cơ bản (điện áp, điện trở và cường độ dòng điện) đều đi kèm cài đặt bổ sung. Đây chính là phạm vi mà bạn cần chọn trước khi kết nối đầu dò vào mạch điện. Tiến hành bằng cách dự đoán giá trị cao hơn một chút so với kết quả gần nhất. Chẳng hạn, nếu bạn dự đoán chỉ số đo được là khoảng 12 V, hãy chỉnh lên phạm vi 25V chứ không phải 10V (giả sử đó là hai tùy chọn gần nhất).[12]
    • Nếu bạn không chắc về kết quả đo được, hãy chọn phạm vi cao nhất trong lần thử đầu tiên để tránh làm hỏng đồng hồ đo.
    • Những chế độ khác ít khi làm hỏng đồng hồ đo, nhưng bạn nên mặc định chọn mức điện trở thấp nhất và phạm vi 10 V.[13]
  2. 2
    Điều chỉnh khi chỉ số "nằm ngoài thang đo". Trên mặt đồng hồ kỹ thuật số, thông báo "OL", "OVER" hoặc "overload" cho thấy bạn cần chọn phạm vi cao hơn, trong khi đó, kết quả sát với số 0 nghĩa là dải thấp hơn mới chính xác. Trên mặt đồng hồ analog, nếu khi đo mà kim vẫn đứng yên thì bạn nên hạ phạm vi xuống. Trường hợp kim đột ngột vọt đến mức cao nhất, bạn cần tăng ngay lên phạm vi cao hơn.
  3. 3
    Ngắt kết nối nguồn điện trước khi tiến hành đo điện trở. Tắt công tắc hoặc tháo pin cấp nguồn trong mạch để đo được chỉ số điện trở chính xác.[14] Khi đo điện trở, đồng hồ vạn năng sẽ truyền đi một dòng điện, vì thế nếu có dòng điện khác đang chạy trong mạch thì kết quả sẽ không chính xác.
  4. 4
    Đo cường độ dòng điện trong mạch nối tiếp. Để đo cường độ dòng điện, đồng hồ vạn năng phải được mắc "nối tiếp" trong mạch cùng các thành phần khác. Chẳng hạn, bạn có thể rút dây điện khởi cực của pin để kết nối với một đầu dò, đầu dò còn lại nối với pin để đóng mạch điện.
  5. 5
    Đo điện áp trong mạch song song. Điện áp là sự thay đổi năng lượng điện trên một số điểm trong mạch. Đồng hồ vạn năng cần được mắc "song song" bằng cách nối hai đầu dò vào hai điểm hở khác nhau trên mạch điện đóng có dòng điện chạy qua. Phép đo này cần được tiến hành thận trọng để tránh sai lệch.
  6. 6
    Hiệu chỉnh thang đo ôm trên đồng hồ đo chỉ kim. Đồng hồ vạn năng chỉ kim thường có mặt số bổ sung với ký hiệu Ω dùng để hiệu chỉnh thang đo điện trở. Trước khi tiến hành đo điện trở, hãy chạm hai đầu dò vào nhau. Sau đó hiệu chỉnh bằng cách xoay núm trên đồng hồ vạn năng cho đến khi thang đo ôm chỉ về 0. Lúc này bạn có thể bắt đầu thực hiện phép đo.[15]
    Quảng cáo

Lời khuyên

  • Nếu kim trên mặt số analog chỉ về dưới 0 cho dù đồng hồ vạn năng đang ở phạm vi thấp nhất, có thể các đầu nối "+" và "-" đang bị mắc ngược. Hãy đảo vị trí hai đầu dò và đo lại.
  • Nếu mặt số analog bị phản chiếu, hãy nghiêng đồng hồ sang trái hoặc phải sao cho bóng bị chính kim che đi để bạn có thể đọc chỉ số chính xác hơn.
  • Nếu bạn gặp khó khăn khi đọc chỉ số trên đồng hồ vạn năng kỹ thuật số, hãy tham khảo sách hướng dẫn. Theo mặc định, thiết bị sẽ hiển thị kết quả dưới dạng số, nhưng đôi khi có những cài đặt hiển thị biểu đồ thanh hoặc dạng thông tin khác.
  • Khi đo điện áp AC, phép đo ban đầu sẽ dao động và dần ổn định tại chỉ số chính xác.[16]
  • Nếu đồng hồ vạn năng không hoạt động, bạn nên kiểm tra chính thiết bị để xác định vấn đề.
  • Nếu bạn gặp khó khăn khi ghi nhớ sự khác nhau giữa điện áp và cường độ dòng điện, hãy tưởng tượng ra hình ảnh ống nước. Điện áp chính là áp lực nước chảy qua ống, còn cường độ dòng điện là kích cỡ của ống nước. Kích cỡ của ống nước sẽ quyết định lượng nước có thể chảy qua ống trong cùng thời điểm.[17]

Cảnh báo

  • Nếu phạm vi mà bạn chọn thấp hơn so với chỉ số đầu ra dự kiến của mạch điện hoặc pin, đồng hồ vạn năng có thể bị hỏng. Đồng hồ vạn năng chỉ kim thường dễ hỏng hơn so với loại kỹ thuật số, nhưng loại tự động điều chỉnh phạm vi là bền nhất.

Bài viết wikiHow có liên quan

Phân biệt dây điện âm và dươngPhân biệt dây điện âm và dương
Đo nhiệt độ phòngĐo nhiệt độ phòng
Vệ sinh máy pha cà phê viên nén NespressoVệ sinh máy pha cà phê viên nén Nespresso
Kiểm tra máy biến ápKiểm tra máy biến áp
Sửa máy giặt không thoát nướcSửa máy giặt không thoát nước
Sử dụng vôn kếSử dụng vôn kế
Lưu trữ pinLưu trữ pin
Sửa quạt máySửa quạt máy
Bấm cáp mạng Rj45Bấm cáp mạng Rj45
Làm sạch dấu vân tay và bụi bẩn trên TV Samsung QLEDLàm sạch dấu vân tay và bụi bẩn trên TV Samsung QLED
Kiểm tra đèn LEDKiểm tra đèn LED
Kiểm tra cầu chì với đồng hồ vạn năngKiểm tra cầu chì với đồng hồ vạn năng
Xem đồng hồXem đồng hồ
Khắc phục vết lõm trên tủ lạnh thép không gỉKhắc phục vết lõm trên tủ lạnh thép không gỉ
Quảng cáo

Về bài wikiHow này

Jesse Kuhlman
Cùng viết bởi:
Thợ điện chính
Bài viết này đã được cùng viết bởi Jesse Kuhlman. Jesse Kuhlman là thợ điện chính và chủ sở hữu của Kuhlman Electrician Services tại Massachusetts. Jesse chuyên lắp đặt đường điện cho nhà ở/khu dân cư, xử lý sự cố, lắp máy phát điện và rờ le WiFi. Jesse cũng là tác giả của bốn quyển sách trực tuyến viết về hệ thống điện cho nhà, trong đó có cuốn “Xử lý Sự cố Điện Dân dụng” viết về cách xử lý các vấn đề cơ bản về điện trong nhà ở. Bài viết này đã được xem 1.885 lần.
Chuyên mục: Điện tử gia dụng
Trang này đã được đọc 1.885 lần.

Bài viết này đã giúp ích cho bạn?

Quảng cáo